السيد محمود الهاشمي الشاهرودي

50

فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى)

صحّت حمل صحّت حَمل : صحيح بودن حمل لفظ بر يك معنا . از آن به مناسبت بحث حقيقت و مجاز در بخش الفاظ از مباحث اصول فقه سخن گفته‌اند . از نشانه‌هاى حقيقى بودن استعمال لفظى در يك معنا صحّت حمل است ؛ بدين معنا كه در مواقع ترديد در حقيقى يا مجازى بودن معنايى براى لفظ ، چنانچه حمل لفظ بر آن معنا صحيح و سلب آن نادرست باشد ، استعمال حقيقى است و اگر عكس آن - يعنى حمل لفظ بر معنا نادرست و سلب آن صحيح - باشد ، استعمال مجازى خواهد بود ، مانند استعمال لفظ شير در حيوان درندهء معروف و فرد شجاع كه در اوّلى حقيقى و در دومى - كه سلب عنوان شير از او صحيح است - مجازى خواهد بود . 1 ( - - ) حقيقت ) ( - - ) مجاز ) صحّت سلب صحّت سَلب : صحيح بودن سلب لفظ از يك معنا . از آن به مناسبت بحث حقيقت و مجاز ، در بخش الفاظ از مباحث اصول فقه سخن گفته‌اند . از نشانه‌هاى مجاز بودن استعمال لفظ در معنايى صحّت سلب است ؛ بدين معنا كه در مواقعى كه حقيقى يا مجازى بودن استعمال لفظى در معنايى مشكوك باشد ، در صورت صحّت سلب معنا از آن لفظ ، استعمال لفظ در آن معنا مجازى خواهد بود ، مانند آنكه گفته شود : فلانى - به جهت شجاعتش - شير است . در اين مثال چون حقيقتا مىتوان گفت او شير نيست ، استعمال لفظ شير نسبت به وى مجاز خواهد بود . 1 ( - - ) حقيقت ) ( - - ) مجاز ) صحّت ؛ قاعده - - ) قاعدهء صحّت

--> ( 1 ) . اصول الفقه 1 / 22 - 23 . ( 1 ) . اصول الفقه 1 / 22 - 23 .